Rehber
UDF ve e-İmza rehberi: UYAP belgesinden e-imza kartına
UDF ve e-imza konusundaki bütün rehberlerimizi bu sayfada topladık: UYAP'ın belge biçimi UDF'den başlayıp e-imzanın hukuki geçerliliğine, bilgisayarda kuruluma, AKİS karta ve unutulan şifreye kadar her konuyu ayrı bir yazıda, resmî kaynaklara dayanarak anlattık. Aşağıda her rehberin kısa özetini ve bağlantısını bulabilirsiniz; imzalı UDF hazırlamak için hangi sırayla okumanız gerektiğini de ilk bölümde önerdik.
Yazan: Batuhan Fırat · Güncelleme:
1- UDF nedir? UYAP'ın belge biçimi
Mahkemeden ya da avukatınızdan gelen .udf uzantılı dosya, UYAP Doküman Editörü'nde hazırlanan belgelerin biçimidir. Teknik olarak bir zip arşividir; içinde metni ve biçimi taşıyan content.xml, imzalı belgelerde ise ayrı bir imza dosyası olan sign.sgn bulunur. Bu yüzden imzalı bir UDF'de yapılan her değişiklik imzayı bozar.
UDF nedir rehberinde dosyanın içini, imzalı ve imzasız UDF farkını, UDF'nin bilgisayarda, telefonda ve tarayıcıda nasıl açıldığını anlattık. Konuya yeniyseniz önerilen okuma sırası şöyle: UDF nedir, e-imza nedir, e-imza kurulumu ve UYAP e-imza. Bu dört yazıyı okuduğunuzda imzalı bir dilekçeyi baştan sona hazırlayıp gönderebilecek bilgiye sahip olursunuz. Elinizdeki UDF'yi hemen açıp düzenlemek isterseniz üyelik istemeyen online UDF editörünü kullanabilirsiniz.
2- UDF ile PDF farkı
UDF ve PDF farklı işler için tasarlanmış biçimlerdir. PDF, Adobe'nin geliştirdiği ve uluslararası standart olan, her cihazda aynı görünmesi istenen belgelerin biçimidir. UDF ise yargının elektronik iş akışı içindir. e-İmza da iki biçimde farklı durur: UDF'de ayrı bir sign.sgn dosyası olarak, e-imzalı PDF'te ise PDF'in içinde. Bir UDF'yi PDF'e çevirdiğinizde imza yeni belgeye geçmez.
UDF ile PDF farkı rehberinde UYAP'a hangisinin gittiğini, dönüştürmenin ne zaman gerektiğini ve sık yapılan hataları anlattık. Kısa özet: mahkemeye gidecek dilekçe imzalı UDF olur, PDF ve görseller çoğunlukla ek olarak yer alır. Bir PDF'in adını .udf yapmak onu UDF'ye çevirmez; dosya açılmaz. UDF ve PDF kısaca:
| Ölçüt | UDF | |
|---|---|---|
| Kullanım | UYAP'a giden dilekçe | Paylaşma ve ekler |
| e-İmzanın yeri | Ayrı sign.sgn dosyası | PDF'in içinde |
| Dönüştürünce | İmza taşınmaz | İmza taşınmaz |
3- e-İmza nedir ve hukuki geçerliliği
e-İmza, elektronik bir belgeyi kimin imzaladığını gösteren ve belgenin sonradan değişip değişmediğini ortaya çıkaran elektronik veridir. Türkiye'de konuyu Elektronik İmza Kanunu düzenler; kanuna göre nitelikli elektronik sertifikaya dayanan güvenli elektronik imza, elle atılan imzayla aynı hukuki sonucu doğurur. Resmî şekle ya da özel merasime bağlı işlemler ve bazı teminat sözleşmeleri bu kuralın dışındadır.
e-İmza nedir rehberinde güvenli e-imzanın koşullarını, nitelikli sertifikanın içinde neler bulunduğunu, BTK listesindeki sertifika sağlayıcılarını ve e-imzanın e-Devlet'ten UYAP'a kadar nerede kullanıldığını anlattık. Kısacası e-imza, ıslak imzanın elektronik karşılığıdır; ama bu karşılık yalnız kanundaki koşulları taşıyan güvenli e-imza için geçerlidir. Taranmış bir imza resmi ya da e-postanın altına yazılan bir ad bu anlamda e-imza sayılmaz.
4- Mobil imza ile kartlı e-imza
Mobil imza, cep telefonundaki SIM karta yüklenen nitelikli sertifikayla atılan güvenli elektronik imzadır ve operatörden alınır. BTK'ya göre mobil elektronik imzanın elektronik imzadan tek farkı, imza aracının SIM kart olmasıdır; hukuki geçerlilikleri aynıdır. Kartlı e-imzada ise sertifika bir akıllı kartta ya da token'da durur ve bir kart okuyucuyla kullanılır. Hangisini seçeceğiniz çoğunlukla imzayı nerede kullandığınıza bağlıdır: yalnız e-Devlet'e giriyorsanız mobil imza pratik olabilir, bilgisayarda ya da telefonda sık sık UDF imzalıyorsanız kartlı e-imza daha yaygın bir tercihtir.
Mobil imza nedir rehberinde operatörlerin başvuru koşullarını, mobil imzanın kullanıldığı yerleri ve hangi durumda hangisini seçmeniz gerektiğini anlattık. Mobil imza ve kartlı e-imza kısaca:
| Ölçüt | Mobil imza | Kartlı e-imza |
|---|---|---|
| İmza aracı | SIM kart | Akıllı kart |
| Ek donanım | Gerekmez | Kart okuyucu |
| Başvuru | Operatör | Sertifika sağlayıcısı |
5- UYAP e-imza: Adalet E-İmza Uygulaması
UYAP Vatandaş Portal'a e-Devlet şifresiyle giren kullanıcı dosyasını görebilir, ama dava açmak ve evrak göndermek için e-imzayla giriş gerekir. 2026'da eski UYAP e-İmza (ArkSigner) uygulamasıyla giriş sona erdi; yerine bilgisayarda arka planda çalışan ve harici Java istemeyen Adalet E-İmza Uygulaması geldi. UYAP Doküman Editörü'nün de güncel sürümde olması gerekiyor. Değişiklikten önce kurduğunuz eski uygulamayla imza atamıyorsanız sorun büyük olasılıkla budur; yeni uygulamayı resmî sayfasından kurmanız yeterlidir.
UYAP e-imza rehberinde yeni uygulamanın hangi sistemlerde çalıştığını, portala nasıl girileceğini, dilekçenin nasıl imzalanıp gönderileceğini ve sık karşılaşılan sorunları anlattık. UYAP'ta e-imzayla gönderim sırası:
- Adalet E-İmza'yı kurun
- Portala e-imzayla girin
- UDF dilekçeyi imzalayın
- Evrakı gönderin
6- e-İmza kurulumu: sürücü, Java ve program
Bir e-imza kartını bilgisayarda kullanmak için dört parça gerekir: okuyucu sürücüsü, kart sürücüsü (AKİS kartlarda AKiS Yönetici Paketi), bazı uygulamalar için Java ve yapacağınız işe uygun imza programı. Java gereksinimi uygulamaya göre değişir: Adalet E-İmza Uygulaması harici Java istemezken e-Devlet'in e-İmza Uygulaması ve Kamu SM işlemleri Java ister.
e-İmza kurulumu rehberinde bu parçaları hangi sırayla kuracağınızı, macOS ve Linux'taki farkları ve kurulumu e-Devlet girişiyle nasıl sınayacağınızı anlattık. Kurulumun dört parçası:
- Okuyucu sürücüsü: okuyucuyu tanıtır
- Kart sürücüsü: AKiS Yönetici Paketi
- Java: bazı uygulamalar ister
- İmza programı: işe göre değişir
Bilgisayarınız yanınızda değilse ve yalnız UDF imzalamanız gerekiyorsa kurulum yapmadan da ilerleyebilirsiniz: UDF İmza kartınızı OTG ile Android telefona takarak imzalamanızı sağlar.
7- AKİS kart ve kart okuyucu
Türkiye'de dağıtılan e-imza kartlarının büyük bölümü, TÜBİTAK BİLGEM'in millî olarak geliştirdiği akıllı kart işletim sistemi AKİS ile çalışır. Kartın çipinde nitelikli sertifikanız, imzayı oluşturan anahtar ve bu anahtarı açan PIN bulunur; anahtar kartın dışına çıkmaz. Kartı bilgisayara ya da telefona bağlayan okuyucuların çoğu CCID adlı ortak USB standardına uyar. Okuyucu alırken CCID uyumluluğuna ve bilgisayarınızın ya da telefonunuzun girişine uygun bağlantıya dikkat etmeniz yeterlidir; telefonda veri aktarımını destekleyen bir OTG ara parçası da gerekir.
AKİS kart rehberinde AKİS'in kullanıldığı kartları, doğru okuyucunun nasıl seçileceğini, bilgisayarda sürücü kurulumunu ve kartın OTG ile Android telefonda nasıl kullanılacağını anlattık. Desteklenen kartlar için uyumluluk tablosuna da bakabilirsiniz.
8- e-İmza şifremi unuttum
e-İmza şifrenizi, yani PIN'inizi unuttuysanız en önemli kural tahminle denememektir: Kamu SM ve TÜRKTRUST'ın sayfalarına göre art arda hatalı girişler PIN'i kilitler, Kamu SM ise PUK ile kendi başınıza işlem yapmamanız konusunda uyarır. PIN yenileme ve bloke kaldırma yolu kartınızı veren sağlayıcıya göre değişir ve çoğunlukla bilgisayarda sağlayıcının yazılımıyla yapılır.
e-İmza şifremi unuttum rehberinde şifre türlerini, sağlayıcınızı nasıl belirleyeceğinizi ve Kamu SM, E-İmzaTR, TÜRKTRUST, E-Güven ve E-Tuğra'daki yolları anlattık. Şifreyi unuttuysanız:
- PIN'i tahminle denemeyin
- Sağlayıcınızı belirleyin
- Resmî yenileme yolunu izleyin
9- e-İmza nasıl alınır? Başvuru ve e-Devlet onayı
e-İmzayı BTK'nın yetkilendirdiği sertifika sağlayıcılarından alırsınız: sağlayıcının sitesinden online, PTT Müdürlüklerinden, avukatlar TBB'den, kamu çalışanları kurumları üzerinden. 2026'da kimlik doğrulama kuralları değişti; sağlayıcıların sayfalarına göre başvuru artık e-Devlet'teki e-Kayıt Başvurusu Onay İşlemleri hizmetinde, çipli kimlik kartının telefonla NFC üzerinden okutulmasıyla onaylanıyor. Başvuru için gerekenler: çipli T.C. kimlik kartı, NFC'li telefon ve e-Devlet şifresi.
e-İmza nasıl alınır rehberinde başvuru adımlarını, sağlayıcıların süre seçeneklerini, teslim sürelerini, kimlik kartına e-imza yükletmeyi ve kart geldikten sonra yapılacak aktivasyonu anlattık; fiyat yazmadık, çünkü ücretler sık değişiyor.
10- e-Devlet e-İmza: giriş ve e-İmza Uygulaması
e-Devlet'e e-imzayla giriş için bilgisayarınızda e-Devlet Kapısı e-İmza Uygulaması gerekir: tarayıcıda kimlik numaranızı girer, ekranda çıkan işlem kodunu uygulamaya yazar, kart tipini ve sertifikanızı seçip PIN'inizle imzalarsınız. Uygulama Java ile çalışır ve kart sürücülerinin kurulu olmasını ister. Kısaca: kimlik numarasını girin, işlem kodunu uygulamaya yazın, kart tipini seçin, PIN ile imzalayın.
e-Devlet e-imza rehberinde giriş adımlarını, kart tipi seçimini, sık görülen hata mesajlarını ve yeni e-imza başvurusunun e-Devlet'te nasıl onaylandığını anlattık.
11- e-İmza yenileme ve süre uzatma
Nitelikli sertifikaların süresi genelde bir ile üç yıl arasındadır ve süre dolunca imza atılamaz. Sertifikanız geçerliyken yapılan yenileme çoğu zaman aynı karta online yapılır ve kimlik doğrulamasını yeniden istemez; bazı sağlayıcılar ise süresi bitmiş sertifikayla yenileme başvurusu almaz.
e-İmza yenileme rehberinde sağlayıcılara göre yenileme penceresini, online yenileme adımlarını, süresi dolan e-imzayla ne yapılacağını ve kimlik kartındaki e-imzanın Nüfusmatik'te nasıl uzatıldığını anlattık.
12- PDF imzalama ve İmzager
PDF iki yoldan imzalanır: imzayı PDF'in içine gömen PAdES ya da imzayı ayrı bir .imz/.p7s dosyasında taşıyan CAdES. TÜBİTAK Kamu SM'nin İmzager Kurumsal uygulaması üç biçimi de imzalar ve doğrular; yasal kullanımı ücretli ve kontörlüdür, ücretsiz olan yalnız test modudur.
PDF imzalama rehberinde iki yolun farkını, İmzager'i, sağlayıcıların imza yazılımlarını, PDF okuyucuda dijital imzayı, .imz dosyasının nasıl açıldığını ve PDF'i telefonda nasıl imzalayabileceğinizi anlattık. PAdES ve CAdES kısaca aşağıdaki tabloda:
| Ölçüt | PAdES | CAdES |
|---|---|---|
| Sonuç dosyası | Yine PDF | Ayrı imza dosyası |
| Uzantı | .imz, .p7s |
13- e-İmza doğrulama ve UYAP evrak doğrulama
e-İmza doğrulama, belgenin imzadan sonra değişmediğini, imzacının kim olduğunu ve sertifikanın imza anında geçerli olup olmadığını kontrol etmektir. e-İmzalı PDF'te PDF okuyucunun imza paneli, ayrı imza dosyalarında İmzager gibi uygulamalar, UDF'de UYAP Doküman Editörü'nün İmzalar bölümü kullanılır; UYAP'tan gelen evrakı ise Vatandaş Portal'daki Evrak Doğrulama bölümünden kontrol edebilirsiniz.
e-İmza doğrulama rehberinde imza seviyelerini, iptal kontrolünü ve hangi belgenin nerede doğrulandığını anlattık.
14- Telefonda UDF ve e-imza: UDF İmza
Rehberlerin çoğu bilgisayardaki resmî araçları anlatır; ama her zaman bilgisayar başında olmayabilirsiniz. UDF İmza, bu boşluğu doldurmak için hazırlanmış ücretsiz bir Android uygulamasıdır. e-İmza kartınızı bir kart okuyucuya, okuyucuyu da OTG ara parçasıyla telefona takarsınız; uygulama kartı tanır, UDF dosyasını seçmenizi ister ve PIN'inizi yalnız karta göndererek imzalar. Uygulamanın internet izni yoktur; dosyanız, PIN'iniz ve sertifikanız telefonunuzdan dışarı çıkmaz.
Uygulama yalnız imza atmaz: "UDF belgelerim" bölümüyle UDF dosyalarını telefonda açıp okuyabilir, düz paragrafları düzeltebilir ve yeni boş UDF oluşturabilirsiniz; "Evrak tara" bölümü kâğıt sayfaları PDF ya da UDF yapar. Kartın kalan PIN hakkı azsa PIN'i hiç denemez. Ayrıntılar ve indirme bağlantısı UDF İmza tanıtım sayfasında.
Tüm rehberler
Kaynaklar
- 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu — Mevzuat
- Adalet E-İmza Uygulaması — Adalet Bakanlığı
- UYAP Editör — Adalet Bakanlığı
- Elektronik sertifika hizmet sağlayıcıları — BTK
- AKİS — TÜBİTAK BİLGEM
UDF İmza, kartınızı OTG ile Android telefona takıp UDF dosyasını imzalamanızı sağlar. Ücretsizdir, internet izni yoktur.
Sık sorulan sorular
UDF ve e-imza arasındaki ilişki nedir?
UDF, UYAP'a gönderilen belgelerin biçimidir; e-imza ise bu belgeyi kimin gönderdiğini ve içeriğin değişmediğini kanıtlar. UYAP'a gidecek dilekçe, e-imzayla imzalanmış bir UDF olarak hazırlanır.
İmzalı UDF nasıl hazırlanır?
Belgeyi UYAP Doküman Editörü'nde ya da UDF İmza'nın "UDF belgelerim" bölümünde hazırlar, ardından e-imza kartınızla imzalarsınız. Bilgisayarda Adalet E-İmza Uygulaması ve kart sürücüleri, telefonda ise kart, okuyucu ve OTG ara parçası gerekir.
Bu rehberler resmî mi?
Hayır. UDF İmza bağımsız bir uygulamadır; UYAP, Adalet Bakanlığı ya da e-imza sağlayıcılarıyla bağlantısı yoktur. Rehberlerdeki resmî bilgiler, her yazının sonundaki kaynaklarda bağlantısı verilen resmî sayfalardan okunmuştur.
Rehberleri hangi sırayla okumalıyım?
Konuya yeniyseniz UDF nedir, e-imza nedir, e-imza kurulumu ve UYAP e-imza sırasını öneriyoruz. Kartınızla ya da şifrenizle ilgili bir sorun varsa doğrudan AKİS kart ya da e-imza şifremi unuttum rehberine geçebilirsiniz.
e-İmzam yok, nereden başlamalıyım?
Önce e-imza nasıl alınır rehberine bakın: sağlayıcı seçimini, e-Devlet ve NFC ile onayı ve teslim adımlarını orada anlattık. Kartınız geldiğinde e-imza kurulumu ve e-Devlet e-imza rehberleriyle bilgisayarınızı hazırlayabilirsiniz.
e-İmzamı telefonda kullanabilir miyim?
Evet. e-İmza kartınızı ve okuyucunuzu bir OTG ara parçasıyla Android telefona takarak UDF İmza ile UDF belgelerinizi imzalayabilirsiniz. Uygulama ücretsizdir, internet izni yoktur ve ürettiği imzalı UDF, UYAP Vatandaş Portal'ın Evrak Gönderme ekranında kabul edilmiştir.
Rehberlerdeki bilgiler güncel mi?
Her rehberin başında son güncelleme tarihi yazar ve resmî bilgiler o tarihte kaynak sayfalardan okunmuştur. Sağlayıcıların yazılımları ve resmî uygulamaların sürümleri zaman zaman değişir; işlem yapmadan önce yazının sonundaki kaynak bağlantısından güncel hâlini kontrol edin.
UDF İmza bağımsız bir uygulamadır; UYAP, Adalet Bakanlığı ya da e-İmza sağlayıcılarıyla bağlantısı yoktur. Rehberdeki resmî bilgiler kaynaklarda bağlantısı verilen sayfalardan 15 Ekim 2026 tarihinde okunmuştur; işlem yapmadan önce güncel hâlini resmî sayfadan kontrol edin.